De impact van positief denken

pop art We Can Do It Girl

Sommigen geloven dat de mens geen enkele invloed heeft op zijn lot en anderen menen dat we als mens wel degelijk de afloop kunnen bepalen. Het zal je niet verbazen dat de eerste groep grossiert in negatieve gedachten. De tweede groep probeert juist met positieve gedachten, de situatie naar hun hand te zetten.

Pessimisten
Het lukt me nooit, dat is niet voor mij weggelegd, het leven zuigt… Allemaal uitspraken die hetzelfde effect hebben: je bent bang voor de toekomst, waar je geen invloed op denkt te hebben. Als je die negatieve gedachten vaak herhaalt, wordt het een vast patroon. Vergelijk het met de groef van een vinylplaat waar de naald van de pick-up in blijft hangen. Die groef wordt steeds dieper en de kans dat de naald naar een volgende groef overschiet om iets nieuws af te spelen, wordt steeds kleiner.

Optimisten
De optimisten zien eerder de mogelijkheden dan de gevaren. Ze benadrukken de positieve in plaats van de negatieve kant van een zaak. Hoewel je zou vermoeden dat iedereen gek is op deze positivo’s, is dat lang niet altijd zo. Ze worden dromers genoemd of naïeve mensen die de realiteit ontvluchten. Maar is dat zo, of heeft positief denken een groter effect op de uitkomst van gebeurtenissen dan je op het eerste gezicht zou zeggen?

Amateur scoort en basketballer mist
In dit filmpje zie je een experiment met Victor Mids (van MindFuck) voor het programma Het beste brein van Nederland.

Eerst zien we een meisje dat tien keer de bal in de basket probeert te gooien en tien keer mist. Dan wordt ze geblinddoekt en mag ze het weer proberen. De cheerleaders moedigen haar steeds harder aan. Een keer juichen ze zo hard dat ze het meisje doen geloven dat ze raak gooit, terwijl ze in werkelijkheid mist. Daarna mag ze het zonder blinddoek nog eens proberen en gooit tot haar eigen verbazing, een paar ballen raak.

Dan herhaalt zich de proef maar nu met een professional van de Landslake Lions. Hij gooit eerst tien keer raak en doet dan zijn blinddoek om. De cheerleaders zeggen dat het hem niet gaat lukken en roepen na iedere worp steeds harder boe. Als de blinddoek af is, blijkt dat zijn zelfvertrouwen toch een deuk heeft opgelopen want ineens gooit hij een paar keer mis.

Positieve of negatieve beïnvloeding werkt dus. Als aanmoediging door anderen al zo goed werkt, wat zou het effect dan zijn als jij zelf je eigen cheerleader bent en die negatieve gedachten kunt stoppen?

Tips:

  • Ons brein verveelt zich gauw. Als je de negatieve gedachtestroom wilt stoppen moet je hem een ander klusje geven zoals tot 20 tellen in het Frans, of een geheugenspelletje als ‘Ik ga op reis en neem mee’.
  • Ga naar een andere ruimte en als het mogelijk is naar buiten. De beweging en de nieuwe indrukken houden het brein bezig en zo heb je even geen tijd om te piekeren.
  • Spreek die negatieve gedachten eens uit met de stem van een heks of een kinderstemmetje. Door ze belachelijk te maken, hebben de woorden opeens veel minder impact.
  • Schrijf al die narigheid op en gooi het papier in de prullenbak of verbrand het. Dat stuurt een signaal naar je hersenen dat dit iets is wat niet bewaard hoeft te worden. Het is maar een verhaal, geen werkelijkheid.
  • Als iets niet lukt, denk dan aan een situatie waarin je wel succesvol was. Als je dit vaak genoeg oefent, verschuift je perspectief en leer je denken in mogelijkheden en niet in problemen.

Zit jij vast in een negatief gedachtepatroon en wil je meer advies over hoe je dit patroon kan doorbreken? Ik sta je graag bij zodat je straks weer vol vertrouwen naar de toekomst kunt kijken.

Sylvia Frauenfelder, psychosociaal counselor te Den Haag