Complexe rouwverwerking na verlies door zelfdoding

Het recente nieuwsbericht over de toename van zelfdoding onder jongeren heeft mij dubbel geraakt. Iedere vroegtijdige dood is te betreuren, of iemand jong of oud is. Het maakt me verdrietig, al die verloren zielen die geen andere uitweg meer zagen, alle hoop hadden verloren. Vroegen ze om hulp en hebben ze die gekregen, of was het al te laat? Misschien hebben ze wel in stilte geleden, wilden ze anderen niet lastigvallen.

Ook voel ik mee met de nabestaanden. Een dierbare verliezen is moeilijk, maar het verwerken van het verlies van iemand die zelf voor de dood heeft gekozen leidt tot een nog intensere rouwverwerking. Ik heb dat in mijn nabije omgeving meegemaakt en van dichtbij kunnen zien wat dat bij de directe nabestaanden teweeg heeft gebracht.

De manier van zelfdoding kan schokkend zijn en het vinden van de overledene kan bijzonder traumatisch zijn. Dat zijn beelden die lang op je netvlies blijven staan. Je kan ook te maken krijgen met politie en andere instanties, terwijl je in shock bent en nauwelijks in staat te begrijpen wat er gebeurd is.

Lees verder

Afscheid nemen: een laatste keer zeggen hoeveel ik van je hou

Eind 2016 moest ik afscheid van mijn moeder nemen en daarmee ook van een deel van mijzelf. Het zette me aan het denken. Wat is afscheid en waarom hebben we er zo’n moeite mee als je niet de kans krijgt afscheid te nemen? Waarom doet het zoveel pijn?

Afscheid nemen doen we een leven lang. Je zou denken dat we er daardoor steeds beter in zouden worden. Niets is minder waar. Afscheid nemen zorgt voor een golf van emoties en daarmee omgaan blijft lastig.

Het begint al bij onze geboorte waarbij we plotseling onze veilige vertrouwde omgeving uitgedreven worden en het onbekende tegemoet gaan. Een beangstigend idee. We waren liever op die warme, donkere plek gebleven, gedragen door het water, luisterend naar het geruststellende geluid van de hartslag van onze moeder.Lees verder

Ik mis je zo

De vergankelijkheid van alles wat leeft, is moeilijk te accepteren. Met alle kracht die we bezitten, verzetten we ons tegen het onvermijdelijke einde. Zo wensen we in gedachten niet alleen onszelf maar ook onze dierbaren onsterfelijkheid toe. Als we iemand verliezen, levert dat een vloedgolf aan gevoelens op die we soms maar nauwelijks kunnen verwerken.

De in stervensbegeleiding gespecialiseerde psychiater Elisabeth Kübler-Ross beschreef vijf fasen van rouwverwerking.

Als eerste dient zich de ontkenning aan. We kunnen maar moeilijk geloven dat juist die persoon waar we zo van houden, er niet meer is. Ons natuurlijke afweermechanisme treedt in werking, door precies zoveel pijn toe te laten als we op dat moment aan kunnen. Zo beschermen we onszelf tegen het overweldigende verdriet en vinden we de kracht om allerlei zaken te regelen die op dat moment belangrijk zijn.

Lees verder